Diëtist Michaël Sels over het constant denken aan eten door food noise: ‘Verleiden werkt beter dan verbieden’

Denkt u vaak aan eten, ook als u eigenlijk geen trek heeft? Bent u voortdurend bezig met wat u straks gaat eten of kost het veel moeite om verleidingen te weerstaan? Dan heeft u mogelijk last van food noise. Maar wat is het precies en wat kunt u eraan doen? Wij spreken Michaël Sels, diëtist en voedingswetenschapper in het universitair ziekenhuis van Antwerpen.

Wat is food noise?

Food noise verwijst naar de voortdurende gedachten aan eten die sommige mensen ervaren. Het gaat niet om normale trek of honger, maar om een bijna constante mentale aanwezigheid van eten. U denkt bijvoorbeeld steeds aan wat er in de koelkast ligt, wanneer u weer kunt eten of welke lekkernijen er in huis zijn.

Die gedachten kunnen afleidend zijn en veel energie kosten. Sommige mensen beschrijven het alsof er constant een stemmetje in hun hoofd zit dat hen aan eten herinnert.

de invloed van emoties op ons eetgedrag
Lees ook: Zo beïnvloeden emoties ons eetgedrag én bent u ze de baas

Geen medische diagnose

Volgens Michaël Sels van het Universitair Ziekenhuis Antwerpen is food noise geen officiële medische diagnose. Het is eerder een overkoepelende term voor aanhoudende gedachten over eten die zoveel mentale ruimte innemen dat mensen ze als belastend ervaren. Onder food noise vallen bijvoorbeeld sterke verlangens naar eten, een voortdurende focus op voeding of het gevoel constant met eten bezig te zijn.

Sels zegt: ‘Food noise gaat niet over gewone honger. Het zijn aanhoudende gedachten over eten die zoveel mentale ruimte innemen dat mensen ze als belastend ervaren.’

Food noise is iets anders dan honger

Iedereen denkt weleens aan eten, maar food noise gaat verder dan dat. Volgens Michaël is het belangrijk om onderscheid te maken tussen fysieke en mentale honger.

Fysieke honger ontstaat wanneer het lichaam energie nodig heeft. U merkt dat bijvoorbeeld aan een knorrende maag, een lager energieniveau of een gevoel van leegte in de maag. Eten zorgt er dan voor dat die honger verdwijnt.

Bij mentale honger werkt dat anders. U kunt net een maaltijd achter de rug hebben en toch blijven verlangen naar chocolade, chips of iets anders lekkers. Bij mensen met food noise keren die gedachten steeds terug en vragen ze voortdurend aandacht.

Niet iedereen ervaart het hetzelfde

Iedereen denkt weleens aan eten. Bij food noise zijn die gedachten alleen veel vaker aanwezig en moeilijker te negeren. Sommige mensen ervaren het vooral aan het einde van de middag of ’s avonds, terwijl anderen er de hele dag mee bezig zijn.

Ook de intensiteit verschilt. Waar de een af en toe trek krijgt in iets lekkers, kan een ander het gevoel hebben voortdurend met eten bezig te zijn.

te veel eten
Lees ook: ‘Te veel eten is niet te voorkomen door te luisteren naar de maag’

Hoe ontstaat food noise?

Food noise ontstaat meestal niet door 1 oorzaak. Vaak is er sprake van een combinatie van biologische, psychologische en omgevingsfactoren.

Strenge diëten

Wie regelmatig diëten volgt of bepaalde voedingsmiddelen verbiedt, kan juist meer aan eten gaan denken. Het brein raakt extra gefocust op wat niet mag, waardoor gedachten aan eten sterker kunnen worden.

Stress en emoties

Bij spanning, verveling, verdriet of eenzaamheid zoeken sommige mensen troost in eten. Het brein leert dan een koppeling te maken tussen emoties en voedsel, waardoor gedachten aan eten vaker opkomen.

Een omgeving vol verleidingen

We worden de hele dag geconfronteerd met voedsel. Van reclames en sociale media tot aanbiedingen in de supermarkt. Al die prikkels kunnen ervoor zorgen dat eten steeds opnieuw onder uw aandacht wordt gebracht.

Daarnaast spelen volgens Sels gewoontes en routines een rol. Veel mensen koppelen eten aan bepaalde momenten. Denk aan popcorn in de bioscoop, een koekje bij de koffie of een snack zodra u op de bank ploft. Door zulke vaste associaties kan het brein automatisch aan eten gaan denken, ook als er geen sprake is van honger.

Slecht slapen

Slaaptekort beïnvloedt hormonen die betrokken zijn bij honger en verzadiging. Daardoor kunt u meer trek ervaren en vaker aan eten denken. Bovendien kost vermoeidheid mentale energie, waardoor het moeilijker wordt om verleidingen tegen te gaan.

Hormonen en lichamelijke processen

Hoewel food noise vaak wordt gezien als iets psychologisch, kunnen ook lichamelijke processen een rol spelen. Hormonale veranderingen kunnen bijvoorbeeld invloed hebben op de sterkte van eetprikkels en voedselgedachten.

Wat kunt u doen tegen food noise?

Hoewel food noise niet altijd volledig verdwijnt, zijn er manieren om de constante eetgedachten te verminderen.

Creëer regelmaat

Volgens Sels houdt het lichaam van voorspelbaarheid. Regelmatig eten en maaltijden niet overslaan kan helpen om eetgedachten te verminderen. Door vaste eetmomenten aan te houden, weet uw lichaam beter waar het aan toe is.

Verbied uzelf zo min mogelijk

Wanneer u bepaalde producten volledig verbiedt, worden ze vaak juist aantrekkelijker. Het kan helpen om ruimte te laten voor af en toe iets lekkers, zonder schuldgevoel.

Pas uw omgeving aan en verleid uzelf!

Verleiden betekent volgens Sels niet dat u steeds weerstand moet bieden aan ongezonde keuzes, maar juist dat u gezonde keuzes aantrekkelijker en makkelijker maakt. Leg bijvoorbeeld een schaal fruit zichtbaar op tafel, zorg dat gezonde tussendoortjes binnen handbereik liggen of zet een fles water op uw bureau. Uw omgeving helpt u dan als het ware om automatisch betere keuzes te maken, zonder dat u daar steeds bewust over hoeft na te denken. “Verleiden werkt beter dan verbieden. Als je jezelf allerlei regels oplegt rond eten, neemt de aandacht voor voeding vaak juist toe.”

Zorg voor voldoende slaap

Een goede nachtrust ondersteunt de hormonen die honger en verzadiging regelen. Daarnaast heeft u meer mentale energie om met verleidingen om te gaan.

Zoek andere manieren om met stress om te gaan

Een wandeling maken, een vriend bellen, tuinieren, lezen of ontspanningsoefeningen doen kunnen helpen om spanning te verminderen zonder naar eten te grijpen.

ontbijten
Lees ook: Geen fan van ontbijten? Daar kunt u verandering in brengen

Kleine stappen werken beter dan grote veranderingen

Wie zijn voedingspatroon in 1 keer volledig omgooit, houdt dat vaak niet lang vol. Kleine, haalbare veranderingen zijn meestal effectiever. Denk aan het weghalen van snacks uit de auto of het toevoegen van een voedzaam ontbijt. Elke stap vooruit telt.

Zoals Sels het samenvat: ‘van 0 naar 100 gaat werkt vaak niet. Maar van 0 naar 1 gaan is vaak al een belangrijke winst. Kleine successen maken het makkelijker om nieuwe gewoontes vol te houden en de constante aandacht voor eten stap voor stap naar de achtergrond te laten verdwijnen.’

Foto: Shutterstock

Geef een reactie