Welke effecten heeft een eiwittekort op uw lichaam?

In veel voedingsmiddelen zit eiwit. Dat is maar goed ook, want het lichaam heeft eiwitten nodig om goed te functioneren. Wie te weinig eiwitten binnenkrijgt, kan verschillende vervelende lichamelijk klachten krijgen. Wij vragen MAX-huisarts Ted van Essen en het Voedingscentrum naar voorbeelden. 

Geen eiwitziektes, wel tekort

Wie ‘eiwittekort’ intypt op een online zoekmachine leest direct over ernstige eiwitziektes als kwashiorkor. Deze ziekte komt vooral voor in derdewereldlanden. “In Nederland hebben we vaker te maken met ouderen die te weinig eiwitten via de voeding binnenkrijgen en daardoor spierafbraak krijgen”, aldus dokter Ted. Ouderen eten over het algemeen minder dan jongere mensen, waardoor hetgeen dat zij wel eten meer eiwit moet bevatten. Als dit niet het geval is, ligt zo’n tekort op de loer.

Spierafbraak

Zoals dokter Ted al aankaart is spierafbraak één van de eerste verschijnselen van een eiwittekort. Ook de weerstand kan daardoor in het gedrang komen. Om dit te voorkomen is het goed om in het achterhoofd te houden dat een volwassene dagelijks 0.8 gram eiwitten per kilo lichaamsgewicht nodig heeft. Dus wie 65 kilo weegt heeft elke dag 65 x 1,2 = 52 gram eiwit nodig. Eiwitten zitten onder andere in melk, yoghurt, kwark, eieren, kaas, vlees, vis, kip, bonen en noten. Mensen die een plantaardig dieet volgen dienen meer eiwitten te eten dan mensen die wel dierlijke producten eten, benadrukt het Voedingscentrum.

Afvallen

Wie spierweefsel verliest, kan afvallen. Als u afvalt en vermoedt dat u niet genoeg eiwitten eet kan dit dus duiden op een tekort. Maar, zo stelt Van Essen, “als mensen wel koolhydraten en vetten nemen, kan de spierafbraak verhuld worden en het gewicht juist stijgen.” Het is daarom goed om in de gaten te houden of u genoeg eiwitten eet.

Verminderde aanmaak lichaamsstoffen

Eiwitten zijn dus belangrijk voor de spieropbouw en het spierbehoud, maar ook voor allerlei andere processen in het lichaam. Eiwitten bestaan uit aminozuren die het lichaam nodig heeft om lichaamsstoffen aan te maken. Aminozuren zijn bijvoorbeeld essentieel bij het aanmaken van hormonen. “Een deel van deze zuren kan niet door het lijf worden gemaakt en moeten dus uit de voeding komen of uit spierafbraak.”

In totaal kan eiwit 22 verschillende soorten aminozuren bevatten, schrijft het Voedingscentrum. “Van de 22 aminozuren kan het lichaam er 13 zelf maken. De andere 9 moet je via eten binnenkrijgen. Dat zijn de zogenaamde essentiële aminozuren”, aldus de instantie op de eigen website. De volgende aminozuren zijn essentiële aminozuren.

  • Histidine
  • Isoleucine
  • Leucine
  • Lysine
  • Methionine
  • Fenylalanine
  • Threonine
  • Tryptofaan
  • Valine

Bijna al deze aminozuren zitten in vlees, noten, groene groenten, bonen en zuivelproducten.

Ophoping van vocht

Als iemand te weinig eiwit eet, kan het zijn dat het lichaam vocht ophoopt. Dit wordt een oedeem genoemd en kan ontstaan als er te weinig eiwit voorkomt in de bloedsomloop. Als u een oedeem krijgt door een eiwittekort is het waarschijnlijk dat u dit al enige tijd heeft. Zoiets is immers geen eerste verschijnsel van een eiwittekort. Let op! oedeem kan ook een andere oorzaak hebben, dus ga altijd naar de arts als u denkt dat u een vochtophoping heeft.

Denkt u dat u een eiwittekort heeft? U kunt proberen dit met voedsel te corrigeren. U kunt u ook altijd naar uw huisarts gaan als u het niet vertrouwt.

(Bron: Ted van Essen, Voedingscentrum)

Geef een reactie

Reacties (7)

  1. Itsme says:

    Geen trek, of weinig trek in eten-komt voor bij veel ouderen- en daardoor een tekort aan eiwitten?
    Een eiwitdrank ‘Whey-Protein’ kan een goede oplossing zijn.

  2. Bezig Bijtje says:

    Dank voor dit duidelijke artikel en het bevestigt dat ik mijn eigen gevoel wilde blijven volgen toen ik (65 jaar, 75 kilo, goede bloeddruk) het advies kreeg om minder (dan 80 gram per dag dat ik at) eiwit en minder zout te gaan eten. Reden? Ik had eiwit in de urine en daarover werd door de praktijkondersteuner HV gezegd dat het door het teveel eiwit zou kunnen komen. Ik vind – zoals nu ook blijkt uit het artikel – het echter belangrijk om voldoende eiwit te gebruiken en hou de 80 – 85 gram aan. Nu, 3 maanden verder, wordt opnieuw getest en ben ik benieuwd wat het voor uitslag zal geven. Of ben ik nu te eigenwijs geweest en kan het in sommige gevallen raadzaam zijn om minder eiwitten te nemen?

    1. JoVi says:

      @Bezig Bijtje : Eiwit in de urine heeft vaak een medische oorzaak. De meest voorkomende oorzaak van proteïnurie is nierschade als gevolg van diabetes of hoge bloeddruk. Misschien via huisarts door ziekenhuis laten onderzoeken?

  3. Fem555 says:

    Helaas klopt er iets niet, in bovenstaand artikel staat dat je 1,2 gr eiwit per dag per kilo lichaamsgewicht nodig hebt. . Veganisten zouden zelfs nog meer nodig hebben volgens het voedingscentrum……Terwijl het voedingscentrum het over 0,8 gram per kilo lichaamsgewicht heeft voor vleeseters…Ik en mijn man zijn 6 jaar geleden compleet vegan gegaan, het heeft ons heel veel goeds opgeleverd. Mijn man wordt deze maand 70 jaar en heeft een boven bloeddruk van 110 en geen verhoogd cholesterol. Wij gebruiken nergens pilletjes voor en hebben ook geen oedeem door eiwitten tekort. Volgens mijn informatie is 0,8 a 0,9 eiwit per kilo lichaamsgewicht, ook voor vegans nutritionfacts.org/2019/04/11/changing-protein-requirements/

    1. Ella55 says:

      herkenbaar, ik eet al 42 jaar geen vlees en beperkt zuivel, mijn gewicht is 68 kg en bloeddruk is 60 over 120!!

  4. Ella55 says:

    Ik wil toch even reageren. Inmiddels weten we in NL allemaal dat we minder of geen vlees moeten eten.
    In dit artikel over eiwitten en aminozuren die daarin zitten: zie ik allereerst een foto met vooral vlees erop en vervolgens staat in het lijstje aminozuren die we “moeten” eten bovenaan “vlees”.
    Wat jammer toch vind ik dit. Waarom niet noten en bonen bovenaan, dan groene groenten en tenslotte zuivel.
    Zelf eet ik al sinds mijn 22e geen vlees nog vis ( nu 42 jaar) en heb een prima gezondheid, kinderen gekregen en nooit enige tekorten gehad.
    Dus Dr. van Essen, speel in op deze tijd en zet vlees niet bovenaan, want dat gaat ten koste van het Milieu en van het dierenwelzijn met de huidige bio-industrie. (en volgens mij ook van je gezondheid, maar dat is mijn mening). vriendelijke groet Ella

    1. Caprice says:

      Het spijt me maar zo langzamerhand begin ik gezond nijdig te worden over de wijze waarop ‘vegan’ ons door de strot wordt geduwd.
      Ik citeer “Inmiddels weten we in NL allemaal dat we minder of geen vlees moeten eten”…..
      Ik MOET helemaal niks, gelukkig mag ik nog steeds vlees eten zoveel als ik wil.
      En daar is helemaal niks mis mee!

      Met vriendelijke groet,

      Yvonne