Nationaal Stressdebat: Zorgen om ‘wildgroei’ aan coaches tegen stress en burn-out

Twee derde van de bedrijfsartsen en psychologen is bezorgd over de ‘wildgroei’ aan coaches op het gebied van stress en burn-out. Ze maken zich niet alleen zorgen over de kundigheid van veel coaches, maar ook over de kwaliteit van geboden hulp. Dat blijkt uit onderzoek onder 500 bedrijfsartsen en arbeidspsychologen door het Nationaal Stressdebat.

Volksziekte nummer 1

Ons land gaat gebukt onder stress, veel stress. Een burn-out is inmiddels volksziekte nummer 1. Van basisschoolleerlingen die te veel hooi op hun vork hebben tot oudere mantelzorgers. Van naar perfectie strevende studenten tot overbelaste leerkrachten, agenten en verpleegkundigen. Hun bloeddruk stijgt, ze slapen slecht, piekeren veel en met lood in hun schoenen beginnen ze aan wéér een nieuwe dag. Totdat… het licht uitgaat en ze uitgeblust en lusteloos thuis blijven.

Coaches

De volgende stap is een behandeling, vaak van een coach. Maar uit uit nieuwe cijfers van de Kamer van Koophandel (KvK) blijkt dat het aantal geregistreerde coaches op het gebied van stress en burn-out in 20 jaar tijd meer dan vertienvoudigd is. De KvK heeft dit uitgezocht op verzoek van het Nationaal Stressdebat. Staan in 1999 slechts 415 van dit soort coaches ingeschreven bij de KvK, in mei dit jaar waren dat er 4.484.

Uit onderzoek van de KvK blijkt ook dat veel zzp’ers regelmatig stress ervaren. Een bepaalde mate van stress is niet erg en zorgt er juist voor dat men goed kan presteren. Maar als de stress teveel wordt, kan het werk en de gezondheid er onder lijden. Op de website heeft de KvK tips voor zzp’ers om de stress op tijd te herkennen en wat er aan te doen.

Zorgwekkende ontwikkeling

Dat is een ‘zorgwekkende ontwikkeling’, vindt een ruime meerderheid van de bedrijfsartsen (70 procent) en psychologen (58 procent). Een nog iets grotere meerderheid spreekt zelfs van een ‘wildgroei’: 72 procent van de bedrijfsartsen en 66 procent van de psychologen. Meer dan 3 op de 4 verwijst zelden of nooit door naar een coach.

We willen zelf te veel

Ook opmerkelijk zijn de belangrijkste oorzaken voor stress en burn-out. Zaken als werkdruk en het altijd maar online en bereikbaar zijn spelen een belangrijke rol. Maar de in dit onderzoek meest genoemde oorzaak voor de overmaat aan stress en het grote aantal burn-outs is dat mensen zélf te veel willen, aldus de bedrijfsartsen en arbeidspsychologen. Ook het niet kunnen accepteren van tegenslag en ongeluk is een belangrijke factor, aldus deze zorgprofessionals. Die signaleren in meerderheid dat mensen, als het gaat om stress en burn-out, tegenwoordig niet alleen minder weerbaar zijn dan vroeger, maar ook minder veerkrachtig.

Grenzen stellen

In de strijd tegen stress en burn-out moeten mensen meer grenzen stellen en ‘nee’ zeggen, zo luidt het belangrijkste behandelingsadvies van zowel bedrijfsartsen (87 procent) als arbeidspsychologen (71 procent). Daarna komen adviezen als verwachtingen bijstellen, meer sporten, bewegen en ontspannen.

Toename aantal klachten

Een duidelijke meerderheid van de bedrijfsartsen (78 procent) en de psychologen (65 procent) ervaart in hun dagelijkse praktijk dat gezondheidsklachten als gevolg van stress toenemen. Het gaat dan vooral om vermoeidheid en ‘emotionele disbalans’ (geïrriteerd zijn, boosheid, huilen). Vervolgens zien de bedrijfsartsen veel mensen met slaapproblemen, terwijl psychologen veel cliënten hebben die overmatig piekeren.

De toename aan klachten betekent volgens zowel de bedrijfsartsen als de psychologen niet automatisch dat mensen te veel stress hebben. Meer dan twee derde onderschrijft de stelling: ‘mensen hebben niet zozeer te veel stress, ze herstellen te weinig’.

Over het Nationaal Stressdebat

Dinsdag 9 juli 2019 zendt MAX het Nationaal Stressdebat uit, 85 minuten live-televisie over hoe Nederland aan stress ten onder lijkt te gaan. De presentatie is in handen van Elles de Bruin en Cees Grimbergen.

Het programma ontrafelt waarom het ons niet lukt tot rust te komen. Is het de jachtige samenleving? Zijn het de sociale media? Of willen we zelf te veel in een wereld waar alles mogelijk lijkt? En waarin we niet meer uit de voeten kunnen met ongeluk, tegenslag en luie, lege dagen. En dan wil iedereen ook nog eens mooi, slim en succesvol zijn. Wat niet voor iedereen is weggelegd. Aan de vooravond van de zomervakantie waarin velen narrig de koffers pakken nadat ze gejaagd laatste stapels werk hebben weggewerkt – vakantiestress! – heeft MAX het Nationaal Stressdebat.

Het Nationaal Stressdebat is te zien op 9 juli 2019 om 20.25 uur op NPO 2.

Lees ook: Ook ouderen kampen met stress. In dit artikel is ook de uitslag van het onderzoek onder de MAX Opinie Panelleden te lezen.

Geef een reactie

Reacties (8)

  1. oosterwijck says:

    Wat ik niet hoor in bovenstaande uiteenzetting is: Dat werknemers voortdurend onder druk staan om maximaal te presteren. En niet langer een veilig gevoel hebben, of anders gezegd, zekerheid van een duurzame positie te hebben. Vroeger had je een baan voor het leven en een relatie voor het leven. Je kocht samen een huis voor het leven en na een werkzaam leven had je de zekerheid van een goed pensioen. Als je ziek werd, was er het ziekenfonds en de gezondheidszorg en werd je snel weer opgelapt. Nu ben je afhankelijk van fondsenwerving en zorg in het buitenland. Medicijnen zijn tot een verdienmodel gemaakt voor de farmaciemaffia. Dat is allemaal weggevallen. Je bent géén dag zeker van je baan, géén dag zeker van je relatie en géén dag zeker van een goed pensioen. Bij overheidsposities, gebruikt de werkgever stress om van werknemers af te komen, daarmee zeg ik, dat werknemers overladen worden met negatieve stress, totdat ze afhaken of afknappen. Een baan hebben betekend: losgelaten worden in een wespennest, een rattenkuil en slangenkuil. Een relatie betekend: géén dag zekerheid van een veilig gevoel. Elke dag kan je partner een affaire aangaan op internet (er wordt zelfs mee geadverteerd) of wordt op het werk gemanipuleerd tot ontrouw (voor behoud van de tijdelijke baan). De woningmarkt is totaal verziekt, door te weinig aanbod en bovendien ben je geen dag zeker van bescherming door wetgeving (denk aan de energie/isolatie plannen). Je pensioen is ten prooi gevallen aan criminelen, die de wetgeving hebben aangepast, zodat jouw pensioen legaal kan worden gestolen door speculanten. Iedere werknemer (loonslaaf) of woningbezitter, of huurder, of medisch patient, of relatiepartner, of gepensioneerde, weet dat hij bedrogen wordt. Dat hij uitgebuit wordt. Maar kan zich niet verweren en dat maakt mensen ziek. … Wat kan je nog meer van de slachtoffers verwachten? … Tot hoe ver willen de machtshebber gaan? …

  2. Leidenaar says:

    Er kunnen vele redenen zijn wat tot een burn-out kan leiden. Maar dat wil niet zeggen dat dit voor elk individu op gaat. Ook kan jouw levensfase in mindere of juist meerde mate mee spelen.
    Daarnaast bepaalt het type werk – als jij jouw werkdruk ‘niet’ kan plannen.
    Voorbeelden: (te) hoog tempo lopende band / (te) hoog tempo call center / ect /

  3. Rutte10 says:

    Ook voor 65-plussers geldt, vooral doorgaan en doorgaan, het 70 van toen is het 50 van nu……….. typisch een kreet die mensen over de schreef jagen!
    Als enthousiaste 65-plusser wist ik niet hoeveel ik moest doen voor anderen, lekker vrijwillig bezig. Iedereen blij met zo’n enthousiaste en hulpvaardig persoon. Goh, zo “geweldig” allemaal…………..
    Maar steeds vaker kwam ik doodmoe thuis en daar moest ik ook weer aan de slag aangezien ik alleenstaand ben en er geen kabouters inwonend zijn. Simpel gezegd ik gleed teeds verder af………….

    Mijn advies: stop met het roepen dat het 70 van toen, het 50 van nu is!
    Leer 65-plussers te kiezen om dingen te doen waar zij zelf blij van wordenen niet dingen te doen waar andere blij van worden, maar die jou uithollen!

    Zelf heb ik het roer omgegooid, heb een wens in vervulling laten gaan door een hond te nemen. Dit heeft structuur in mijn leven gebracht, ik kom veel buiten, in de natuur, heb m’n creatieviteit weer opgepakt en mijn sociale contacten hebben ook weer een positieve boost gekregen. Ik leef weer en straal weer en dat gun ik iedereen!

  4. Parel1 says:

    Ik heb dit echt als een goed en leerzaam ervaren, toppie hoor

  5. Snipsnap says:

    Ik heb de uitzending zitten kijken samen met mijn man.
    Wat ons zo opviel was dat alles zo snel moest gaan, Cees Grimbergen zei steeds, ja even kort reageren.
    En hup naar een volgend gesprek, kijk mensen willen minder stress ervaren, dan moet u ook de mensen de tijd geven om een goed gekozen antwoord te geven.
    Dat vonden wij erg jammer, verder was het een leerzame uitzending.

  6. arjehmesquita says:

    Nationaal Stressdebat stressvol gekakel Omroep Max

    Gisteren had ik jeuk op plekken waar ik lastig kan krabben. Bij Max was het Nationale Stressdebat dat vooraf in de schijnwerpers werd gezet door een persbericht over een explosieve groei aan stresscoaches. Omdat de aandacht zich toespitst op ‘stresscoaches’ voel ik enige aandrang te nuanceren:
    1. Chronische stress heeft weliswaar enorme impact op zowel psyche als lichaam, maar is een symptoom en geen eigenstandige ziekte of (psychische) aandoening. De uiting van stress toont dat het lichaam gezond reageert (maar dat de situatie ongezond is).
    2. De aanname dat psychologen en bedrijfsartsen kunnen oordelen over de kwaliteit van coaching lijkt me uit de lucht gegrepen. Bedrijfsartsen hebben ronduit een slechte reputatie en staan erom bekend om hun procedurele benadering van ziekte en cliënten. In de 1e lijnspsychologie wordt vaak ieder uur een cliënt afgewerkt. Ook niet direct een toonbeeld van mensgerichte zorg.
    3. Vragen aan psychologen of ze zouden doorverwijzen naar een stresscoach is als vragen aan de bakker of hij doorverwijst naar de patisserie. We zijn ook concurrenten, beste Max!
    4. Ja, er is een waanzinnige wildgroei aan coaches met onvoldoende kwalificaties, te weinig professionele inbedding (door scholing, intervisie en supervisie) en te veel (onverwerkte) ervaringsdeskundigheid. Het is dus voor cliënten zaak af te gaan op goede referenties voordat je iemand in de arm neemt. Resultaten in het verleden bieden enige houvast in dit geval. De dame van Bye Bye Stress in de studio, zou ik daarbij overigens niet als eerste overwegen.

    Inhoudelijk doet dit studio-gekakel geen enkel recht aan de complexiteit van de onderliggende mechanismes op maatschappelijk en individueel niveau. Het onderwerp chronische stress is serieus genoeg om aandacht aan te besteden. Omroep Max, en de immer polariserende en opzwepende Cees Grimbergen, gooit echter enkel olie op het vuur met dit stressvolle studiogekakel.

    voorbijdestress.nl

    1. VitaliteitsGroep - Founder says:

      Mooi beschreven Arjeh.

      Daarnaast hoort een burn-out herstel juist bij een (gekwalificeerde) burn-out coach thuis ipv bij een psycholoog. We hebben het namelijk over een aanpassingsprobleem en niet over een psychische stoornis. Dit wordt het uiteindelijk, door de lange wachtijden, natuurlijk weer wel. En dan is het weer te laat voor een goed gekwalificeerde coach om te werken aan een goed herstel. In die gevallen moeten we dan helaas weer doorverwijzen naar een psycholoog. Andersom zouden ze dat ook moeten leren. Wie zijn er nu eigenlijk “de mentale kwakzalvers” in deze?

  7. VitaliteitsGroep - Founder says:

    Diskwalificatie van een gehele beroepsgroep is niet terecht. Een coach is intrinsiek gemotiveerd om juist mensen te helpen. In IEDERE beroepsgroep heb je betere en mindere goden. Aangesloten coaches bij een organisatie als die van ons (De VitaliteitsGroep – BurnoutCoachen) werken volgens de richtlijnen van de NVAB wat wij ook monitoren. In drie maanden herstellen zonder recidieven doen maar weinig andere (gevestigde) partijen de bij ons aangesloten burn-out coaches na.

    Een op burn-out gespecialiseerde coach zal tijdens een eerste gesprek altijd vragen hoe het met je gaat ipv waar ben je verzekerd. Ook zal je niet op een wachtlijst belanden waardoor je verder wegzakt. Een compleet hersteltraject bij een gespecialiseerde coach bevat ook veel meer dan wat er in de regel gebruikelijk is. Zo wordt er in aanvang bij een burn-out traject eerst gekeken naar rust, voeding en beweging. Immers een glas dat overstroomt kun je niet bijvullen. Interventies volgen pas in een veel later stadium. Tot slot zal het nieuw aangeleerde gedrag geborgd dienen te worden. Een op burn-out gespecialiseerde coach zal je pas dan durven lost te laten.

    Het huidige systeem bij burn-out herstel is eerder een geld gedreven systeem waar van gesproken kan worden. Wie hebben er allemaal profijt bij een traag en vaag herstel? Dit huidige systeem is verre van ethisch en daar zou aandacht aan geschonken dienen te worden! Tot slot heeft een werkgever gelukkig altijd het laatste woord.