Van een bleke naar een zongebruinde huid: dit is hoe ons schoonheidsideaal is veranderd
Publicatiedatum: 5 april 2026
Zodra de zon zich laat zien, trekken mensen massaal naar buiten. Terrassen en parkjes stromen vol en op vakantie zoeken we de zon bewust op. Een bruine huid wordt vaak gezien als mooi en gezond. Maar dat is niet altijd zo geweest. Sterker nog: eeuwenlang is juist een bleke huid het schoonheidsideaal. Hoe dat in de afgelopen jaren is veranderd, leggen we u uit.
Witte huid als statussymbool
Vroeger is een witte huid het schoonheidsideaal, maar tegenwoordig zitten of liggen we het liefst in de zon om een kleurtje te krijgen. Eeuwenlang wordt een bleke huid gezien als statussymbool. Dat komt doordat arbeiders dagenlang op het land in de zon werken en daardoor bruin worden. Een zongebruinde huid laat in die tijd zien dat iemand zwaar werk doet en tot de lagere klasse behoort. De rijke elite blijft juist binnen of zoekt de schaduw op, om te voorkomen dat hun huid verkleurt. Als de rijken toch naar buiten gaan, dragen ze kleding die hun huid bedekt, dragen ze een zonneparaplu en grote hoeden om zich tegen de zon te weren.
Industrialisatie zorgt voor verandering
In de 19e eeuw begint dit beeld langzaam te veranderen. Door de industrialisatie werken arbeiders steeds meer in fabrieken in plaats van op het land. Daardoor worden zij minder blootgesteld aan de zon en verkleurt hun huid niet. In diezelfde periode worden reizen naar warme en zonnige landen voor de rijken steeds beter mogelijk. Een bruine huid krijgt daardoor langzaam een andere betekenis: geen armoede, maar juist vrije tijd en luxe.
Trend door modeontwerpster
Zongebruind zijn wordt een trend als modeontwerpster Coco Chanel in 1923 iets te gebruind van haar reis in Cannes terugkomt. Ze heeft een reis op een cruiseschip gemaakt en is veel blootgesteld aan de zon. Daardoor is haar huid verkleurd. Het schijnt dat zij aan boord in slaap is gevallen en daardoor ‘per ongeluk’ het zonnebaden heeft uitgevonden. Voornamelijk dames uit hogere kringen kijken op tegen Coco en willen daarom net zo’n kleurtje als zij. Vanaf dat moment is een gebruinde huid het symbool voor luxe en rijkdom. Het laat zien dat iemand de tijd en het geld heeft om op vakantie te gaan naar zonnige plekken.
Zonnige vakanties steeds betaalbaarder
Voor veel mensen blijft zo’n zonvakantie een dure droom en onbereikbaar. Vanaf de jaren 60 wordt vakantie naar zonnige vakantiebestemmingen steeds betaalbaarder. Sindsdien wordt zongebruind terugkomen van vakantie populair. Tot op de dag van vandaag is een zongekleurde huid in Nederland een schoonheidsideaal en het toont aan dat men een gezonde en actieve leefstijl heeft.
Waarom we graag bruin worden
Dat we graag bruin willen zijn, heeft niet alleen met uiterlijk te maken. Zonlicht zorgt voor de aanmaak van vitamine D. Dit stofje stimuleert de aanmaak van serotonine en endorfine (wat bijdraagt aan een goed humeur), het verbetert uw slaap en is essentieel voor het behoud van sterke botten.
Keerzijde van bruinen
Hoewel veel mensen genieten van de zon, heeft zonnen ook een keerzijde. Te veel blootstelling aan uv-straling kan schadelijk zijn voor de huid en vergroot het risico op huidveroudering en huidkanker. Het advies blijft daarom om verstandig met de zon om te gaan en de huid goed te beschermen. Vergeet daarom niet om u goed in te smeren als u wordt blootgesteld aan zon.
(Bron: NPO Kennis, Margriet, NEMO kennislink, Womenhealthmag.com, Consumentenbon, Voedingscentrum. Foto: Shutterstock)
