Mag u solliciteren onder werktijd en wat als u zich ziekmeldt? Dit zegt een expert erover
Publicatiedatum: 8 oktober 2026
Bent u op zoek naar een andere baan, terwijl u ergens anders nog in dienst bent? Dan vraagt u zich misschien af wat uw rechten zijn. Bestaat er bijvoorbeeld zoiets als sollicitatieverlof? En wat als u vrije uren opneemt, maar uw werkgever weigert? Vivian Bij de Vaate, universitair hoofddocent arbeidsrecht aan de Vrije Universiteit, legt het uit.
Bestaat er zoiets als sollicitatieverlof?
In Nederland bestaat geen algemeen wettelijk recht op sollicitatieverlof tijdens een lopend dienstverband, zoals dat wel het geval is bij bijvoorbeeld calamiteitenverlof (denk aan een gesprongen waterleiding of overlijden) of kortdurend zorgverlof (zoals bij mantelzorg). Voor een sollicitatie moet u daarom in principe vakantie-uren opnemen.
“Wel kan het zo zijn dat in een cao, personeelsreglement of de arbeidsovereenkomst andere afspraken zijn gemaakt waarin wel verlof wordt toegekend voor sollicitaties tijdens een lopend dienstverband. De wet sluit dergelijke ‘gunstigere regelingen’ voor de werknemer niet uit”, aldus arbeidsexpert Bij de Vaate.
Ook wanneer u ontslagen wordt, is er in principe geen recht op sollicitatieverlof, tenzij hierover specifieke afspraken zijn gemaakt. In zo’n afspraak kan bijvoorbeeld staan dat een werknemer tijdens de opzegtermijn een deel van de werktijd mag gebruiken om een nieuwe baan te zoeken.
Bij een reorganisatie is er in sommige gevallen wel sollicitatieverlof
Bij een reorganisatie kan het volgens Bij de Vaate soms anders liggen. Als veel mensen (meer dan 20 werknemers) binnen 3 maanden hun baan verliezen, kunnen werkgevers en vakbonden afspraken maken over begeleiding naar ander werk. Die afspraken worden dan vastgelegd in een sociaal plan.
“In zo’n sociaal plan kan bijvoorbeeld staan dat werknemers vrij krijgen om te solliciteren”, legt Bij de Vaate uit. “Het doel is om de gevolgen van het ontslag te beperken en de kans op een nieuwe baan te vergroten.”
Soms gaan die afspraken nog verder. Zo kan worden afgesproken dat een werknemer een deel van de werktijd mag gebruiken om naar ander werk te zoeken. Ook kan iemand tijdelijk helemaal worden vrijgesteld van werk, terwijl het salaris gewoon wordt doorbetaald.
Een werkgever mag vrije uren alleen afwijzen met een goede reden
Een sollicitatiegesprek wordt vaak op korte termijn gepland. Het kan dan lastig zijn om nog vrij te krijgen. Toch moet een werkgever een verzoek om vakantie in principe goedkeuren. Alleen als daar een belangrijke reden voor is, mag een werkgever een aanvraag weigeren.
Daarvan is bijvoorbeeld sprake als uw afwezigheid voor grote problemen binnen het bedrijf zorgt. Alleen dan kan het bedrijfsbelang zwaarder wegen dan uw wens om vrij te nemen.
Ziekmelden voor een sollicitatie kan verstrekkende gevolgen hebben
Uzelf ziekmelden, wanneer u geen vrij krijgt, kunt u in ieder geval beter niet doen. Wanneer u zich ziekmeldt terwijl u niet arbeidsongeschikt bent, kan dat worden aangemerkt als ongeoorloofde afwezigheid en als verwijtbaar handelen. Dat kan volgens Bij de Vaate verschillende arbeidsrechtelijke gevolgen hebben.
”Wie zonder geldige reden niet werkt, kan loon mislopen over die periode. Daarnaast kan de werkgever een officiële waarschuwing geven, een schorsing opleggen of de arbeidsovereenkomst laten ontbinden wegens verwijtbaar handelen. In een ernstig geval kan een bewust valse ziekmelding zelfs een dringende reden voor ontslag op staande voet opleveren.”
Bij het voorgaande geldt wel dat vast moet komen te staan dat de werknemer echt niet ziek is en in eerste instantie bepaalt een werknemer zelf of hij vanwege ziekte niet kan werken. Twijfelt een werkgever aan een ziekmelding, dan kan deze de bedrijfsarts inschakelen. “De werkgever mag in ieder geval niet op eigen houtje beslissen dat iemand niet ziek is”, aldus de expert.
Kijk naar de juiste timing voor een sollicitatiegesprek
Bij de Vaate adviseert om sollicitaties altijd zoveel mogelijk buiten werktijd te plannen: “Bijvoorbeeld vroeg in de ochtend, aan het einde van de werkdag of tijdens een lunchpauze”. Lukt dat niet, probeer dan het sollicitatiegesprek te plannen op een tijdstip waarop u ‘gemist’ kan worden op het werk en vraag voor die uren vakantie aan.
Foto: Shutterstock
