Heeft u een brandnetel aangeraakt? Dit is waarom het pijn doet
Publicatiedatum: 25 april 2026
Wanneer u een brandnetel aanraakt kan dat zorgen voor een vervelend en branderig gevoel. Maar hoe komt het eigenlijk dat deze plant zo’n reactie veroorzaakt en wat gebeurt er precies in uw huid? Wij leggen het uit.
De rol van de brandharen
Brandnetels zijn bedekt met microscopisch kleine haartjes op de bladeren en stengels. Deze zogenaamde brandharen zijn hol en hebben een breekbaar puntje. Zodra de plant wordt aangeraakt, breekt zo’n haartje af en dringt het scherpe restant door de huid heen. Dat gebeurt vaak ongemerkt, maar het effect voelt u meestal direct. Via het afgebroken haartje komt een klein beetje vloeistof in de huid terecht. Deze vloeistof bevat onder andere histamine, acetylcholine en mierenzuur. Het is de combinatie van deze stoffen die zorgt voor een brandend of stekend gevoel, gevolgd door roodheid, jeuk en soms kleine zwelling of bultjes.
Waarom doet dat zo’n pijn?
De stof histamine speelt een belangrijke rol bij jeuk en ontstekingsreacties in het lichaam. Wanneer deze stof in de huid terechtkomt, verwijden de bloedvaten zich en raken zenuwuiteinden geïrriteerd. Dat verklaart waarom de plek warm aanvoelt en begint te jeuken. Acetylcholine versterkt dit effect door zenuwprikkels extra te stimuleren. Het mierenzuur zorgt voor het scherpe, prikkelende gevoel dat veel mensen direct herkennen. Het gevoel is erg vervelend, maar in de meeste gevallen is het onschadelijk. De klachten verdwijnen vanzelf binnen enkele uren.
Een vorm van zelfverdediging
Het prikken van brandnetels is een manier om zichzelf te beschermen. De plant heeft deze eigenschap ontwikkeld om te voorkomen dat hij wordt opgegeten of vertrapt. Dieren die ervan eten of ertegenaan lopen, ervaren dat ook als onaangenaam en laten de brandnetel daarom meestal staan. Zo krijgt de plant de ruimte om te blijven groeien en zich verder te verspreiden.
Waarom brandnetel na koken niet meer prikt
Wanneer een brandnetel wordt verhit of gedroogd, verliest de prikkende werking. De brandharen breken dan af of verliezen hun inhoud. Daarom kunt u brandnetels zonder problemen gebruiken in gerechten zoals soep, thee of stamppot. Maar dan moeten de bladeren wel goed zijn gewassen en kort zijn gekookt of geblancheerd.
(Bron: wandel.nl, npokennis.nl, KRO-NCRV, rootsmagazine.nl. Foto: Shutterstock)
