WK voetbal 2026: ‘Matig spel van nu zegt niks, Oranje kan nog in het toernooi groeien’

Zitten we er allemaal klaar voor? Zijn het huis en de straat oranje versierd? Staan de zoutjes en de drankjes klaar? Morgen begint het WK voetbal in Amerika, Canada en Mexico. Maar de oranjestemming zit er nog niet echt in. En dat heeft te maken met de tegenvallende resultaten in de oefencampagne. Toch is ons land vaak op zijn best als de verwachtingen laag zijn. Het glas is halfvol, vindt MAX Vandaag analist Robbert. Zo’n uitzwaaiwedstrijd tegen Algerije verliezen, kan uiteindelijk gunstig uitpakken. Een WK blijft toernooivoetbal.

Oranje is geen topfavoriet

Oranje is geen topfavoriet op het WK. Ook dan kan het ver komen. De echte kanshebbers komen weer uit het bekende rijtje: Brazilië, Spanje, Frankrijk, Argentinië. In iets mindere mate Engeland en Duitsland, terwijl België een dark horse is. Na hun niet beloonde, bijna geheel gestopte ‘gouden generatie’ zijn onze zuiderburen nu een team in opbouw. Ze hebben van alle WK-deelnemers er wél de beste serie oefenwedstrijden opzitten met veel doelpunten. Oranje zouden we er graag bij noemen, maar dan moet wel echt alles meezitten.

Nee, het is nog niet zo dat Oranje al de harten van de Nederlandse bevolking heeft gestolen. De verloren uitzwaaiwedstrijd tegen Algerije (0-1) in De Kuip zorgt niet bepaald voor enthousiasme. Het lijkt erop dat we onze kansen laag inschatten. Maar dat is eerder gebeurd en toen kwam alles weer op zijn pootjes terecht. Het tij kan nog keren. Nu nog daarin geloven.

Veel blessures

De tweede oefenwedstrijd tegen Oezbekistan, nu op Amerikaans grondgebied, is wel gewonnen (2-1). Maar vraag niet hoe, met 2 strafschoppen. Natuurlijk ontbreken er heel veel spelers door blessures. Jerdy Schouten de draaischijf van PSV en Xavi Simons behoren tot de afwezigen, net als centrale verdedigers Matthijs de Ligt en Stefan de Vrij. Dat is al langer bekend. Daar is helaas Jurriën Timber nog bij gekomen. Ook eerste keeper Bart Verbruggen kampt met een pijnlijke heup. Er zijn nog genoeg goede spelers over. De spoeling wordt zo wel steeds dunner.

We hebben geen ‘Franse reservebank’

Als we ervan uitgaan dat de sterkte van een team bepaald wordt door de reservebank, dan heeft Oranje nu een serieus probleem. Wij zijn geen Frankrijk dat wel 3 teams van gelijke sterkte kan opstellen. En in hun derde team lopen dan ook nog wereldsterren rond. Dat hebben wij niet.

Onze reserves hebben na de officiële wedstrijd tegen Oezbekistan nog 2 keer een half uur gespeeld tegen de reserves van dat Aziatische land… en verloren (1-2). Daar hoeven we niet direct heel pessimistisch over te doen. Het verleden leert dat een beroerde oefencampagne niet fataal hoeft te zijn. Vergeet ook niet dat het toernooivoetbal is. De bedoeling is dat we in het toernooi gaan groeien. Dat betekent dus dat we elke wedstrijd een beetje beter moeten gaan worden. Dat kan. Maar we zullen eindelijk weer eens moeten gaan scoren. Zonder doelpunten komen we niet ver.

Waar zijn die scorende spitsen van Oranje?

Een voorhoede met Gakpo, Malen en nieuwkomer Summerville klinkt als de beste optie op dit moment. Helaas komt het er niet uit. Donyel Malen staat nog droog. Hij is de grote ster van AS Roma in de Serie A. Maar misschien is de Italiaanse competitie wel niet zo goed meer als in de tijd van Gullit, Rijkaard en Van Basten. Niet voor niets is dat land nu al 3 keer op rij niet geplaatst voor het WK. Dat zegt wel iets. Op de bank zit Memphis, onze topscorer aller tijden. Bij hem lijkt echter het beste er vanaf. Bovendien is hij niet fit. Brobbey dan? Ook geen echte doelpuntenmaker. Wout Weghorst? Die is vooral meegenomen als breekijzer, voor als het echt nodig is. Wij hebben geen Harry Kane zoals Engeland, die altijd wel zijn doelpuntje meepikt. En tóch kan het.

Tegen de Japanners uit de Eredivisie

Zondag tegen Japan kan het al gebeuren dat ineens alles op zijn plek valt. Een beetje optimisme kan nooit kwaad. We kennen de meeste spelers van die tegenstander. Een heleboel Japanners spelen in de Eredivisie. Daarvan zijn geselecteerd: Ko Itakura en Takehiro Tomiyasu (beiden Ajax), topscorer Ayase Ueda en Tsuyoshi Watanabe (beiden Feyenoord) plus Koki Ogawa (NEC). De beste Japanner Sano van NEC doet gek genoeg niet eens mee.

Kunnen ‘we’ ze ‘hebben’? Dat wordt nog knap lastig. In 2010 speelde het Nederlands elftal ook tegen Japan en won het moeizaam met 1-0 door een goal van Wesley Sneijder. In de tussentijd zijn zij sterker geworden en wij zwakker. Daar winnen we niet zomaar meer van. Om een idee te krijgen van hun toegenomen kracht: op het vorige WK in Quatar (2022) versloeg Japan overtuigend Duitsland (2-1).

Is winnen een must voor Oranje?

Moeten we zo’n pot winnen en de volgende 2 tegen Zweden (20 juni) en Tunesië (26 juni)? En nu komt het: dat hoeft helemaal niet. Juist omdat het toernooivoetbal is, is alles mogelijk. Hoog eindigen in de poule betekent dat we in de knock-outfase direct tegen toplanden als Brazilië of Marokko (winnaar van de Africa Cup) moeten. Nou, maak dan je borst maar nat. Die wil je juist ontlopen. Als goede derde kom je in de veel gemakkelijkere andere helft van het schema uit.

Matig tot slecht spel kan dus juist supergunstig uitpakken. Voor mooi voetbal moet je toch al niet op een WK zijn, daarvoor is de Champions League het juiste adres. Landenploegen zijn vaak niet zo goed op elkaar ingespeeld als de beste clubteams, die al jaren samenspelen. Natuurlijk zijn er uitzonderingen zoals het Oranje van Cruijff, Neeskens en Van Hanegem in 1974. Maar dat team had 2 grote clubmoten van (ex-)Ajax- en Feyenoordspelers. Spanje in 2010 is ook een goed voorbeeld met veel teamgenoten van Barca en Real. Die vonden elkaar blindelings.

Klaag niet over het spel

Met matige resultaten kun je in het toernooivoetbal uiteindelijk best ver komen. Dus laten we ons daar gewoon aan vasthouden. Pas aan het einde van de rit moeten we echt goed zijn. Klaag niet over het spel. Oké, die goals moeten wel eindelijk eens gemaakt gaan worden. Maar er is op dit moment nog geen enkele reden om te wanhopen. Denk maar niet dat Italië in 1982 na 3 gelijke spelen in de poule bij de pakken ging neerzitten. Die groeiden alleen maar verder in het toernooi om uiteindelijk wereldkampioen te worden. Zo kan het ook gaan.

Zet daarom alle gedachten aan winnen en mooi spel overboord. Met een beetje omdenken gaan we zelfs de schoonheid van matig spel inzien. Zo kun je ook winnen. Wacht nog maar even met die extra slingers en vaantjes. Per wedstrijd hangen we er een paar bij. Veel plezier tijdens het WK!

Sportanalist Robbert werkt op de redactie van MAX Vandaag en schrijft bij gelegenheid een column rond sportevenementen.

(Foto: ANP)