Van ijs tot soep: dit kunt u allemaal met gecondenseerde melk

Veel mensen hebben het wel eens in de supermarkt zien staan: een blikje met de naam ‘gecondenseerde melk’. Toch weten veel mensen niet precies wat het is en wat er zoal mee kan. In dit artikel leggen we uit wat gecondenseerde melk is, waar u het zoal voor kunt gebruiken en hoelang het houdbaar is.

Wat is gecondenseerde melk?

Gecondenseerde melk is (meestal) ‘gewone’ koemelk waar een groot deel van het water uit is gehaald. Daardoor wordt de melk dik en romig. Er bestaat ook een variant die zonder koemelk wordt gemaakt: gecondenseerde kokosmelk. Deze soort bevat geen melk, lactose, soja en gluten.

Verder zijn er in principe 2 soorten gecondenseerde melk: gezoet en ongezoet. De gezoete variant komt het meest voor. Deze is stroperig en smaakt duidelijk zoet. Maar daarnaast is er ook ongezoete gecondenseerde melk: ook wel koffiemelk of ‘geëvaporeerde’ melk genoemd. Die is minder stroperig en wordt meestal gebruikt in de koffie vanwege de romige smaak.

In beide gevallen is de smaak voller dan die van gewone melk. Ook bederft het minder snel zolang het blik nog dicht is, waardoor het langer houdbaar is.

Waar kunt u gecondenseerde melk voor gebruiken?

(Restjes) gecondenseerde melk maken veel gerechten romiger en zoeter. Voeg bijvoorbeeld 75 tot 100 milliliter toe aan cakebeslag voor een smeuïger resultaat en gebruik dan 25 tot 50 gram minder suiker. Een paar eetlepels door pannenkoekenbeslag werkt ook goed voor liefhebbers van zoet. Of wat dacht u van chocolade fudge?

Met gezoete gecondenseerde melk kunt u ook dulce de leche maken, een romige karamelpasta. Hiervan worden ook alfajores gemaakt: de lievelingskoekjes van koningin Máxima. Ter ere van haar 49e verjaardag deelde ze eerder op sociale media hoe u deze zelf kunt maken: “Ik bak ze volgens mijn moeders recept, dat ik graag met jullie deel.”

Gezoete gecondenseerde melk wordt wereldwijd ook gebruikt in (ijs)koffie en thee, om de drank wat zoeter te maken. Daarnaast kunt u het gebruiken voor zelfgemaakt ijs, zonder dat er een ijsmachine aan te pas hoeft te komen: meng het hiervoor met slagroom en bijvoorbeeld (rood) fruit of chocolade voor een zacht en romig resultaat.

Verder kunt u de melk mengen met wat water en toevoegen aan een gepureerde soep, vooral als die wat te pittig is. Zo brengt u de smaak weer in balans.

Hoe lang kunt u gecondenseerde melk bewaren?

Een ongeopend blik gecondenseerde melk is lang houdbaar. Vaak kunt u het maanden tot soms wel een jaar bewaren. Kijk hiervoor altijd op het blik naar de houdbaarheidsdatum.

Als een blik eenmaal open is, moet u de melk in de koelkast bewaren. Giet de inhoud hiervoor bij voorkeur over in een goed afgesloten bakje. Vervolgens blijft het in de koelkast zo’n 7 dagen goed. Ziet u schimmel, ruikt de melk zuur of ziet de structuur er anders uit dan normaal? Dan kunt u het beter niet meer gebruiken.

Gecondenseerde melk zelf maken

U kunt gecondenseerde melk ook zelf maken. U heeft hiervoor 500 milliliter melk en 180 gram suiker nodig. Door de melk samen met suiker langzaam te verwarmen, verdampt een deel van het water. Dit duurt meestal een uur of langer. Het mengsel wordt dan dikker en krijgt een lichtgele kleur.

Het is wel belangrijk om het vuur laag te houden en regelmatig te roeren, zodat de melk niet aanbrandt. Als de melk voldoende is ingedikt, laat u deze afkoelen. Daarna kunt u de zelfgemaakte gecondenseerde melk in een schone pot in de koelkast bewaren. De zelfgemaakte variant is wel minder lang houdbaar dan de variant uit blik. Gebruik deze daarom het liefst binnen enkele dagen.

(Bron: Voedingscentrum, Delicious, Libelle Lekker, Foodies Magazine)