Deze dieren kunnen licht geven, maar hoe werkt dat precies?
Publicatiedatum: 16 augustus 2026
In de natuur zijn verschillende dieren te vinden die zelf licht kunnen produceren. Dat licht helpt hen bijvoorbeeld bij het vinden van voedsel, het aantrekken van een partner of het beschermen tegen roofdieren. Hieronder vindt u een aantal voorbeelden.
De duizendpoot
Sommige duizendpoten kunnen licht geven. Dit verschijnsel komt voor bij bepaalde soorten, zoals de bruine aardkruiper, die ook in Nederland voorkomt en de Amerikaanse Motyxia-duizendpoot.
Deze dieren gloeien vaak met een blauwgroene kleur. Wetenschappers denken dat het licht dient als waarschuwing voor roofdieren. De gloed maakt duidelijk dat de duizendpoot niet geschikt is om op te eten, omdat het er giftig uitziet. Daardoor laten veel roofdieren het dier liever met rust.
Vuurvliegjes
Vuurvliegjes behoren misschien wel tot de bekendste lichtgevende dieren. Het licht ontstaat door een chemische reactie in hun achterlijf. Wanneer zuurstof in aanraking komt met de stoffen luciferine en luciferase, wordt er licht geproduceerd.
Met hun knipperende lichtsignalen proberen vuurvliegjes een partner te vinden. Vooral de vrouwtjes gebruiken het licht om mannetjes aan te trekken. Ze zijn te vinden in vochtige weilanden, bermen, parken en bossen.
Diepzeehengelvis
De diepzeehengelvis leeft op grote diepte, waar nauwelijks zonlicht doordringt. Op zijn kop heeft hij een soort hengel met een lichtgevend uiteinde.
Dat licht wordt geproduceerd door miljoenen bacteriën die in de hengel leven. De vis gebruikt het als lokaas. Nieuwsgierige prooidieren zwemmen op het licht af en worden vervolgens in een fractie van een seconde gegrepen door de enorme kaken van de vis.
Kwallen
Ook sommige kwallen, zoals de ribkwal en zeedruif, kunnen licht geven. Het licht ontstaat door chemische reacties in hun lichaam. De lichtflitsen kunnen dienen om roofdieren af te schrikken of om met soortgenoten te communiceren. Bij sommige soorten wordt het kleurrijke effect versterkt doordat licht weerkaatst op de kleine trilhaartjes waarmee zij zich voortbewegen.
Grootbekaal
De grootbekaal, ook wel pelikaanpaling genoemd, is een bijzondere diepzeevis die leeft op een diepte van ongeveer 500 tot 3.000 meter.
De vis heeft een grote, zakvormige bek waarmee hij grote prooien kan opslokken. Aan het uiteinde van zijn lange staart bevindt zich een lichtgevend orgaan. Daarmee lokt hij kleine dieren dichterbij, waarna hij zijn kans grijpt om toe te slaan.
(Bron: Quest, kijkmagazine.nl, natuurmonumenten.nl. Foto: Shutterstock)






