Olympische Spelen 2026: ‘Is Nederland nog wel het nummer 1 schaatsland? Op deze afstanden hebben we medaillekansen’

Vrijdag 6 februari 2026 is de openingsceremonie van de Olympische Winterspelen in San Siro, in Milaan. Alles goed en wel, maar hoe staan we ervoor? Zijn we nog wel die grootmacht in het langebaanschaatsen, zoals we onszelf graag zien? Bij de vrouwen zeker nog wel, maar bij de mannen ook? MAX Vandaag-analist Robbert weegt en wikt de kansen en vergeet zeker de andere sporten niet. We lopen even door het programma van TeamNL tot en met woensdag. “Laat de spelen beginnen!”

Enorme reputatie als schaatsland

Ons land heeft een enorme reputatie te verdedigen op schaatsgebied. De jaren 70 met Ard en Keesie, de jaren 80 met Yvonne van Gennip, de gouden medailles vlogen ons om de oren. De grootste bloeiperiode is misschien wel van Nagano 1998 tot en met Bejing 2022 met zoveel verschillende goudenmedaillewinnaars. Namen? Een bescheiden greep: Marianne Timmer, Gianni Romme, Jochem Uytdehaage, Ireen Wüst, Irene Schouten en koning Sven Kramer. Er zijn er echt veel meer als je even gaat nadenken: Mark Tuitert, Michel Mulder, Carlijn Achtereekte, Jorrit Bergsma, Esmee Visser, Gerard van Velde. De lijst is schier eindeloos.

OKT op leven en dood

Wie gaan daar in Milaan aan toegevoegd worden? Het omstreden OKT (Olympisch Kwalificatie Toernooi) rond de kerstdagen is een strijd op leven en dood geweest. Reputaties sneuvelden onder hoge druk. Terwijl landen met veel minder schaatsers juist even wat gas terugnamen, moesten de Nederlanders volle bak tegen elkaar gaan rijden. Is het dan gek, dat het weleens misgaat? “Maar dat is topsport,” zeggen de verdedigers van het OKT. Kjeld Nuis hoort daar niet bij.

De Kjeld en Joy soap

Het beeld dat bleef hangen is dat van het schaatskoppel Kjeld Nuis en Joy Beune dat elk plaatsing op hun favoriete afstand de 1.500 meter misliep. Kjeld wordt in extremis nog gered door de schaatsbond en mag die afstand nu alsnog rijden na wat dubieus geschuif met rijders. De verhalen zijn bekend. Vriendin Joy kan slechts hopen op een uitvaller. Álle schaatsmijlen in de World Cup waar ze aan deelnam gewonnen, maar ze start alleen op de 3.000 m op eigen titel. Eigenlijk is het totaal niet te geloven. “Kan alleen in Nederland,” aldus Nuis. Het is ook best raar. Probeer dat maar eens uit te leggen aan de buitenlandse concurrentie.

‘Onze 5.000 meter’ is weer van de Noren

Zondag 8 februari begint het langebaanschaatsen bij de mannen met de 5.000 meter. In het verleden hoefden we dan eigenlijk alleen de naam van de Nederlandse winnaar nog in te vullen. Kramer won zelfs op 3 achtereenvolgende spelen goud op deze ‘Hollandse afstand.’ Op de vorige winterspelen in Bejing leek het er voor de ‘onoplettende kijker’ op alsof we nog steeds de nummer 1 afleverden. De winnaar was ene Nils van der Poel, een Zweed met een Nederlandse opa, vandaar die achternaam. Op de 10 kilometer, toch ook vaak een vaste prijs voor onze schaatsers, herhaalde hij zijn huzarenstukje.

Een nieuw tijdperk

Daarna verliet hij op redelijk spectaculaire wijze de schaatsport met achterlating van PDF-bestandjes met zijn baanbrekende trainingsschema’s. Een nieuw tijdperk op de langste afstanden was ingeluid en wij telden niet meer mee. En dat is zo gebleven. De Nederlandse deelnemers op de 5 kilometer figureerden op de World Cups dit seizoen. Aan de start zullen staan: Chris Huizinga, Marcel Bosker en Stijn van de Bunt. Laatstgenoemde was de revelatie van het OKT. Niemand kende hem, maar hij doet toch maar mooi mee in Milaan.

Het is niet fair om veel van hem te verwachten. Maar wie weet zit er een ereplaats in, een ‘olympisch diploma’ voor een plek bij de eerste zes. De grote favoriet is de kersverse wereldrecordhouder, de Noor Sander Eitrem. Die schaatst in een ander universum, als eerste schaatser ooit die de 5 km binnen de 6 minuten weet af te leggen. Dat is zo onwaarschijnlijk hard. Daar kunnen onze schaatsers alleen maar van dromen. Het is als Nederlandse voetbalclubs in de Champions League. Ze doen mee, maar winnen zit er eventjes niet in. Komt echt wel weer een keer goed, maar op dit moment past ons hier een beetje nederigheid. Over de ploegenachtervolging en de massastart komen we bij een volgende gelegenheid nog te spreken.

Wel goed op de korte nummers

Is het dan allemaal kommer en kwel? Nee, op de kortere afstanden, de 500, de 1.000 en de 1.500 meter maken we heel veel kans op medailles, maar eerder zilver dan goud. Want precies op de afstanden waar onze mannenploeg wél heel goed is, rijdt de beoogde koning van de spelen, de Amerikaan Jordan Stolz. Vlak Jenning de Boo op de 2 kortste afstanden niet uit en doe dat ook niet bij Nuis op de middellange afstanden. Kjeld is een échte kampioen, een heuse medaillerijder. Niemand die zich zo kan opladen als hij, zoals de NOS-documentaire Missie Milaan over hem laat zien. ‘Rising to the occasion,’ noemen sporters dat, een gouwe ouwe van voetbalcoach Guus Hiddink. De eerste korte afstand bij de mannen is de 1.000 meter op woensdag 11 februari pas. Nog even geduld dus.

En dan de olympische vrouwen

Het is altijd beter om op een positieve noot te eindigen. Daarom draaien we de zaken om en kijken we nu naar de vrouwen, die het schaatstoernooi aftrappen. Die rijden hun kortste lange afstand, de 3.000 meter, op zaterdag 7 februari al. Daar staan de zaken er heel anders voor. Onze schaatssters zijn niet alleen goed op de sprintnummers en de mijl (Femke en Jutta!). Nee, die maken op de 3 km echt wel kans op goud. De Noorse Ragne Wiklund is topfavoriet. Maar Joy Beune, Merel Conijn en Marijke Groenewoud zullen hun huid zo duur mogelijk verkopen. Zou Beune boven zichzelf uit kunnen stijgen? Het is vaker vertoond: een sporter die revanche op zichzelf neemt.

Outsiders bij het snowboarden

Op zondag 8 februari start ook het snowboarden. Er is de parallelreuzenslalom kwalificatie en finale. Onze Michelle Dekker is op dit nummer een serieuze kanshebster. Het zou toch wat wezen als ze deze discipline wint, dezelfde waarop Nicolien Sauerbreij goud won in Vancouver 2010. Dat was de eerste ‘sneeuwmedaille’ voor Nederland en bovendien de honderdste Nederlandse olympische gouden medaille in de geschiedenis. Verder is er bij het snowboarden ook de big air kwalificatie met Melissa Peperkamp en Romy van Vreden. Of zij de finale op maandag gaan behalen, is niet uitgesloten. Maar dan moet wel alles meezitten.

Jutta of Femke voor olympisch goud?

De echte gouddelvers bij het schaatsen bij de vrouwen komen maandag de baan op om de 1.000 meter te rijden. Jutta Leerdam zit ineens weer in de lift, na haar onfortuinlijke val bij het OKT. Precies op het juiste moment begint ze weer goede uitslagen te rijden. Die wildcard van de schaatsbond heeft ze meer dan verdiend. La Jutta zou zomaar kunnen winnen. Dít is haar afstand. Het Instagramaccount van deze influencer zal bij winst exploderen. Maar Femke Kok die al 2 jaar op de 500 meter onverslaanbaar is, kan ook op de dubbele afstand goed uit de voeten.

Neem van mij aan dat ook de Japanse titelverdedigster Miho Takagi er zal staan. Oké, ze lijkt een beetje over haar hoogtepunt heen te zijn, maar ook zij zal zich nog wel één keer kunnen oppeppen. Suzanne Schulting, eveneens geplaatst bij het shorttracken, doet ook mee. Op een goede dag behoort een medaille tot de mogelijkheden, maar de kleur goud hoort meer bij haar andere sport. De 1.000 meter bij de vrouwen belooft nu al één van de hoogtepunten deze winterspelen te worden. Deze afstand mag een liefhebber van de edele schaatsport echt niet missen. Verplichte kost!

Gouden tip: de gemengde estafette bij het shorttracken

Als u dan toch een evenement in de agenda moet zetten: op dinsdag staat tijdens de lunchpauze van het Nederlandse bedrijfsleven tussen 12 en 2 de zeer kansrijke gemengde estafette bij het shorttracken op het programma. Daar is Nederland echt heel erg goed in. En we hebben wat goed te maken na die val in de halve finale in Beijing 4 jaar geleden. Goud is absoluut mogelijk. Als dat niet eindigen op een positieve noot is, wat dan wel? “Laat de spelen beginnen!” Wie kan er nog wachten?

Wanneer zijn onze sporters te zien? Op de site van de NOS is te lezen wie wanneer in actie komt.

Sportanalist Robbert werkt op de redactie van MAX Vandaag en schrijft bij gelegenheid een column rond sportevenementen. 

(Foto: ANP)