Josine Droogendijk: ‘Luitenant-kolonel Máxima: voortrekkerij of vakvrouw?’
Publicatiedatum: 25 februari 2026
Het is u vast niet ontgaan: begin februari is koningin Máxima gestart met haar opleiding tot reservist. Heeft zij die eenmaal afgerond, dan mag zij zich in één klap luitenant-kolonel noemen. In de mailbox van royalty-deskundige Josine Droogendijk stroomden de verontwaardigde reacties binnen over deze ‘spoedcarrière’. Want: is dat wel terecht? Begint niet iedereen gewoon onderaan de militaire ladder?
Rangen en standen
Toegegeven: de wereld van militaire rangen en standen is een ingewikkelde. Voor je het weet verdwaal je tussen de korporaals, majoors en kolonels. Voor ik in de pen klom, nam ik daarom contact op met enkele hooggeplaatste (soms voormalige) militairen. Ik was benieuwd naar hun visie: was de promotie van Máxima inderdaad een gevalletje voortrekkerij? Waar ik de nodige kritiek had verwacht, bleef het bij de militairen die ik sprak opvallend stil. Zelfs oud-generaals Van Uhm en De Kruijf gaven aan de keuze te begrijpen. In het leger is er namelijk sprake van 2 soorten reservisten. De eerste groep gaat aan de slag als soldaat en wordt opgeleid voor taken als het bewaken van vliegvelden. De tweede groep — waar de koningin onder valt — wordt binnengehaald vanwege een specifieke deskundigheid.
Andere kwaliteiten
Omdat het moderne leger veel meer doet dan vechten alleen, zijn er kwaliteiten nodig die verder gaan dan kruipen, sluipen en schieten. Er worden chirurgen aangetrokken voor de geneeskundige dienst en it-experts voor de digitale veiligheid. Deze specialisten werken parttime bij Defensie naast hun reguliere baan. Omdat een chirurg unieke kennis deelt en niet voor een soldatensalaris aan de slag gaat, krijgt hij of zij direct de rang van luitenant-kolonel. Sommigen worden zelfs kolonel.
Máxima is dus zeker niet de eerste die de militaire ladder zo snel heeft beklommen. Denk ook maar eens aan Jack de Vries; toen hij na zijn loopbaan als staatssecretaris aan de slag ging bij Defensie, werd hij direct luitenant-kolonel. Datzelfde geldt ook voor Christophe van der Maat, de voormalig staatssecretaris van Defensie, die een vergelijkbaar traject volgde. Niet alleen de tijd die je in de modder doorbrengt bepaalt je rang: opleiding en kennis doen dat ook.
Dit neemt koningin Máxima mee als reservist
Maar wat brengt de koningin dan mee? Om dat te begrijpen, moeten we kijken naar de opbouwende rol van het leger. In conflictgebieden is een stabiele economie van groot belang. Op dat vlak is Máxima inmiddels een autoriteit. Door haar werk voor de Verenigde Naties weet ze alles van microkredieten, financiële inclusie en financiële gezondheid. Ook heeft ze de top van de Wereldbank onder de sneltoets staan. In het geval van oorlog zal de koningin vanwege haar veiligheid niet direct naar het front afreizen, maar vanuit een kantoor kan haar expertise van grote waarde zijn.
Met deze kennis in het achterhoofd verbaast het geen van de militairen die ik sprak dat Máxima deze rang krijgt. Sterker nog: had ze een ceremoniële rol gekregen puur vanwege haar koninklijke status, dan was haar rang waarschijnlijk nog hoger geweest.
Journaliste Josine Droogendijk schrijft blogs, vlogs en columns over koninklijke mode en ze schuift regelmatig aan bij Tijd voor MAX. Ze volgt de royals in binnen- en buitenland op de voet. Over de kledingstijl van koningin Máxima raakt Josine niet uitgesproken. Lees hier al haar columns.
(Foto: © Ministerie van Defensie/Het Koninklijk Huis)
